Đây không chỉ đơn thuần là một khái niệm mang tính thời gian, mà thực chất là một không gian phát triển mới, nơi Việt Nam đã hội tụ đầy đủ các điều kiện cần và đủ về cả thế và lực để thực hiện khát vọng cháy bỏng trở thành quốc gia phát triển, có thu nhập cao theo đúng định hướng xã hội chủ nghĩa vào giữa thế kỷ XXI. Tuy nhiên, quy luật khách quan của lịch sử đã chỉ ra rằng, sự bứt phá mạnh mẽ về vị thế kinh tế và chính trị luôn song hành với những áp lực tư tưởng có cường độ tương ứng. Các thế lực thù địch, phản động chưa bao giờ từ bỏ âm mưu diễn biến hòa bình thâm độc. Trong bối cảnh hiện nay, chúng tập trung mọi nguồn lực để đánh phá trực diện vào chủ nghĩa Mác - Lênin và tư tưởng Hồ Chí Minh – vốn là nền tảng tư tưởng, kim chỉ nam cho mọi hành động của Đảng, Nhà nước và Quân đội ta. Cuộc đấu tranh này vì thế không chỉ là cuộc chiến về lý luận thuần túy, mà còn là cuộc sát hạch về bản lĩnh chính trị và năng lực làm chủ công nghệ của toàn hệ thống chính trị hiện nay.
Sự bùng nổ mạnh mẽ của cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư đã biến không gian mạng thành mặt trận chính yếu nhất của cuộc đấu tranh tư tưởng. Đây là nơi mà các đường biên giới hành chính quốc gia trở nên mờ nhạt nhưng biên giới tư tưởng lại trở nên sống còn đối với sự tồn vong của toàn bộ chế độ xã hội chủ nghĩa. Các quan điểm sai trái, thù địch giờ đây đã được các đối tượng thuật toán hóa bằng trí tuệ nhân tạo, dữ liệu lớn và các chiến dịch truyền thông đen được tài trợ bài bản từ các thế lực nước ngoài. Chúng lợi dụng triệt để những khoảng trống thông tin trong quá trình chuyển đổi số quốc gia để gieo rắc sự hoài nghi, thực hiện các chiến dịch tâm lý chiến lắt léo nhằm vào mọi tầng lớp nhân dân, đặc biệt là thế hệ trẻ – đối tượng vốn nhạy bén với công nghệ nhưng đôi khi còn thiếu bản lĩnh chính trị vững vàng. Để có thể đấu tranh hiệu quả, trước hết toàn Đảng và toàn dân cần nhận diện đúng đắn bản chất và phương thức của các thế lực thù địch vốn không còn sử dụng những cách thức truyền bá thủ cựu, xơ cứng mà đã chuyển hẳn sang các thủ đoạn mang tính mềm và ngầm vô cùng nguy hiểm đối với sự nghiệp cách mạng.
Trong các âm mưu đó, nổi lên hàng đầu là việc tấn công trực diện vào tính khoa học và hiện đại của lý luận cách mạng Việt Nam. Chúng không ngừng rêu rao rằng chủ nghĩa Mác - Lênin đã lỗi thời và không còn đủ khả năng giải thích các hiện tượng của thế giới đương đại như kinh tế số, xã hội ảo hay các cuộc khủng hoảng phi truyền thống toàn cầu. Nguy hiểm hơn nữa là âm mưu tách rời tư tưởng Hồ Chí Minh ra khỏi nguồn gốc cốt lõi là chủ nghĩa Mác - Lênin hòng thực hiện mưu đồ lâu dài là phi chính trị hóa Quân đội và bộ máy Nhà nước. Đây là một mũi tấn công nguy hiểm đánh phá trực diện vào hạt nhân cốt lõi của chế độ, bởi khi tách rời hai thành tố này, chúng hy vọng sẽ làm suy yếu sức mạnh đoàn kết và tinh thần chiến đấu của lực lượng vũ trang. Bên cạnh đó, việc sử dụng công cụ số như công nghệ Deepfake để bóp méo sự thật, giả mạo hình ảnh, giọng nói của các đồng chí lãnh đạo cấp cao nhằm tung tin thất thiệt, gây chia rẽ nội bộ đang trở thành một mối đe dọa thường trực đối với an ninh tư tưởng quốc gia. Các chiến dịch tin giả giờ đây được lan truyền với tốc độ mili giây thông qua các nền tảng mạng xã hội xuyên biên giới, tạo ra những cơn sóng dư luận tiêu cực trước các sự kiện chính trị trọng đại của đất nước.
Tiến vào kỷ nguyên mới, Văn kiện Đại hội XIV của Đảng không chỉ thực hiện nhiệm vụ tổng kết thực tiễn 40 năm đổi mới mà còn xác lập những cột mốc lý luận mang tính đột phá chiến lược. Đây chính là lá chắn vững chắc nhất để phản bác lại mọi quan điểm sai trái. Đảng ta khẳng định tính nhất quán bất biến thông qua việc tiếp tục kiên định, vận dụng và phát triển sáng tạo chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh; kiên định mục tiêu độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội. Kiên định ở đây hoàn toàn không phải là bảo thủ, trì trệ theo lối mòn, mà là giữ vững bản chất cách mạng để từ đó sáng tạo ra những phương pháp thực hiện mới phù hợp với xu thế phát triển vũ bão của thời đại số. Điểm mới nổi bật trong định hướng của Đảng chính là việc đề cao vai trò của lý luận về đường lối đổi mới, minh chứng rằng Đảng ta không bao giờ ngừng bổ sung, làm phong phú thêm kho tàng lý luận cách mạng từ chính thực tiễn sinh động của đất nước. Đồng thời, Đại hội nhấn mạnh phương châm chiến lược xuyên suốt là kết hợp chặt chẽ giữa xây và chống, trong đó xây là cơ bản, chống phải quyết liệt, hiệu quả. Việc xây dựng một nền kinh tế độc lập, tự chủ gắn liền với hội nhập quốc tế sâu rộng chính là minh chứng hùng hồn nhất để bác bỏ các quan điểm xuyên tạc về con đường đi lên của dân tộc.
Trong kỷ nguyên vươn mình, cuộc đấu tranh này không thể giành được thắng lợi cuối cùng nếu chúng ta chỉ sử dụng những phương pháp cũ cho một môi trường đã thay đổi hoàn toàn về bản chất. Yêu cầu cấp thiết đặt ra là phải thực hiện bằng được việc số hóa tư duy lý luận và đa dạng hóa hình thức truyền tải thông tin đúng đắn đến với nhân dân. Chúng ta cần chuyển hóa những nguyên lý kinh điển thành các định dạng hiện đại, dễ tiếp cận như Infographic, Podcast, Motion Graphic và các video ngắn trên các nền tảng số. Song song với đó, Đảng, Nhà nước và Quân đội phải làm chủ hoàn toàn không gian mạng bằng công nghệ dẫn dắt, sử dụng năng lực của dữ liệu lớn để phân tích chính xác diễn biến dư luận xã hội, dự báo sớm các điểm nóng tư tưởng từ khi chúng còn là mầm mống sơ khai. Đấu tranh phản bác trong thời đại mới phải diễn ra theo thời gian thực. Người làm chủ thông tin đầu tiên chính là người làm chủ sự thật, do đó các cơ quan thông tấn, báo chí chủ lực phải thực sự là những pháo đài thông tin chuẩn xác nhất, đủ sức dẫn dắt luồng dư luận xã hội theo hướng tích cực, tiến bộ và nhân văn. Sự minh bạch thông tin không chỉ giúp ổn định lòng dân mà còn tạo ra rào cản ngăn chặn sự xâm nhập của các luồng tư tưởng ngoại lai độc hại. Trong trận địa phức tạp và nhạy cảm này, Quân đội nhân dân Việt Nam giữ vai trò là lực lượng nòng cốt, là công cụ bạo lực sắc bén và lá chắn tin cậy của Đảng và Nhân dân. Trước âm mưu xâm lăng tư tưởng ngày càng tinh vi, việc bảo vệ nền tảng tư tưởng không chỉ là nhiệm vụ chính trị trọng yếu mà còn là mệnh lệnh thiêng liêng đối với mỗi cán bộ, chiến sĩ. Toàn quân cần tập trung xây dựng bản lĩnh chính trị vững vàng, lấy đạo đức cách mạng và kỷ luật quân đội làm thước đo bản lĩnh. Quân đội ta từ nhân dân mà ra, vì nhân dân mà phục vụ, do đó mối quan hệ máu thịt này phải được giữ gìn như giữ gìn con ngươi của mắt mình. Sự vững vàng của người lính chính là lời giải đáp kiên quyết nhất trước mọi âm mưu chia rẽ khối đại đoàn kết dân tộc và mối quan hệ máu thịt giữa Đảng với Quân đội và Nhân dân. Đồng thời, quân đội phải đi đầu trong xây dựng lực lượng tác chiến không gian mạng tinh nhuệ, có khả năng làm chủ thuật toán để đưa thông tin chính thống chiếm lĩnh vị trí dẫn đầu. Sự tin tưởng của nhân dân vào chế độ được củng cố vững chắc nhất qua hình ảnh người chiến sĩ tận tụy trên mọi mặt trận thực hiện các nhiệm vụ chính trị, khẳng định bản chất cách mạng của Quân đội ta trước mọi biến động.
Để thực hiện thắng lợi nhiệm vụ bảo vệ nền tảng tư tưởng Đảng theo tinh thần Đại hội XIV, cần triển khai đồng bộ các nhóm giải pháp đột phá và có tính bền vững lâu dài. Trước hết là khẩn trương xây dựng các binh chủng tác chiến tư tưởng số tinh nhuệ, hội tụ những nhà lý luận sắc sảo và chuyên gia công nghệ bậc cao, có khả năng phản ứng nhanh trước các tình huống bất ngờ trên mạng xã hội. Tiếp đó, cần vận hành hệ thống bảo vệ thông minh sử dụng trí tuệ nhân tạo để rà quét và dự báo xu hướng dư luận liên tục trên không gian mạng quốc gia. Việc cá nhân hóa nội dung giáo dục chính trị thông qua các thuật toán thông minh cũng cần được đẩy mạnh để phù hợp với từng tầng lớp nhân dân, giúp lý luận thấm sâu vào đời sống một cách tự nhiên. Bên cạnh đó, phải hoàn thiện hành lang pháp lý an ninh mạng một cách nghiêm minh, yêu cầu các tập đoàn công nghệ xuyên biên giới tuân thủ tuyệt đối luật pháp Việt Nam. Cuối cùng nhưng đóng vai trò quyết định là phát huy vai trò nêu gương của mỗi cán bộ, đảng viên trên không gian mạng, tạo ra sức lan tỏa của những giá trị tốt đẹp để quét sạch mọi sự xuyên tạc nhắm vào Đảng, Nhà nước và Quân đội.
Nhìn rộng ra tầm nhìn đến năm 2045, cuộc đấu tranh tư tưởng sẽ còn diễn biến phức tạp với những phương thức khó lường hơn rất nhiều. Do đó, việc giáo dục lòng yêu nước gắn liền với ý thức công dân số trở thành yêu cầu sống còn. Chúng ta không chỉ bảo vệ các giá trị đã có mà còn phải không ngừng làm giàu thêm kho tàng văn hóa, lý luận dân tộc trong môi trường số toàn cầu đầy thách thức. Mỗi công dân Việt Nam trên không gian mạng cần được trang bị màng lọc tư duy phản biện để tự phân biệt thật giả, tốt xấu. Sức mạnh tổng hợp từ sự thống nhất giữa ý Đảng và lòng dân chính là bức tường thành vững chắc nhất mà không một loại vũ khí tư tưởng nào của kẻ thù có thể xuyên phá. Sự kiên định về lý luận phải đi đôi với sự năng động trong hành động, làm cho mỗi đảng viên trở thành một ngọn hải đăng soi sáng niềm tin cho quần chúng nhân dân giữa biển khơi thông tin đầy biến động và nhiễu loạn như hiện nay.
Cuộc đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái để bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trong kỷ nguyên mới thực sự là một cuộc thử thách nghiệt ngã nhất về bản lĩnh chính trị và trí tuệ của toàn dân tộc. Kiên định chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh hoàn toàn không phải là sự bám giữ giáo điều, mà là làm cho những chân lý vĩ đại đó luôn tươi mới, đầy sức sống và thực sự dẫn dắt được sự phát triển của xã hội số tiến về phía trước. Bảo vệ Đảng chính là bảo vệ vận mệnh của toàn dân tộc, bảo vệ tương lai phồn vinh của đất nước Việt Nam thân yêu trong hành trình vươn tới những tầm cao mới. Dưới ánh sáng soi đường của Văn kiện Đại hội XIV, với sự quyết liệt trong thực hiện chiến lược chuyển đổi số quốc gia và sự đồng lòng, nhất trí của toàn Đảng, toàn quân, chúng ta hoàn toàn có đủ cơ sở để tin tưởng rằng nền tảng tư tưởng của Đảng sẽ mãi là ngọn đuốc rực sáng, đưa dân tộc Việt Nam vượt qua mọi thác ghềnh, bão tố để tiến vào kỷ nguyên vươn mình – một bước ngoặt lịch sử đầy tự hào của một dân tộc anh hùng trên hành trình thực hiện thắng lợi sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước gắn với mục tiêu dân giàu, nước mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh./.
TP.HCM, 16.04.2026
Tài liệu trích dẫn tham khảo:
• [1] Dự thảo Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV - Phần Định hướng tư tưởng chính trị.
• [2] Dự thảo Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV - Mục Xây dựng Đảng và hệ thống chính trị.
• [3] Nghị quyết số 35-NQ/TW của Bộ Chính trị về tăng cường bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng.